Thiên đình trong tâm thức dân gian Việt: vì sao trời cũng có vua, có quan, có sổ sách
Người Việt hình dung bầu trời như một triều đình: Ngọc Hoàng ngồi trên, Nam Tào Bắc Đẩu giữ sổ, Thiên Lôi thi hành, Táo quân lên tâu. Vì sao lại thế?
Người Việt hình dung bầu trời như một triều đình: Ngọc Hoàng ngồi trên, Nam Tào Bắc Đẩu giữ sổ, Thiên Lôi thi hành, Táo quân lên tâu. Vì sao lại thế?
Ngọc Hoàng của người Việt là ông vua trời có thể bị con cóc kiện, khác hẳn vị thần tối cao trong kinh điển Đạo giáo. Bài so sánh hai hình ảnh và nguồn gốc.
Táo quân lên chầu trời là hình ảnh thiên đình nghe báo cáo cuối năm. Bài giải thích vai trò của Táo trong bộ máy nhà trời, gốc Trung Hoa và nét riêng của người
Vì sao chú Cuội ngồi gốc cây đa trên cung trăng? Bài kể lại sự tích theo bản phổ biến, các dị bản, câu ca dao đi kèm và cách giải thích vết tối trên mặt trăng.
Tứ bất tử gồm Tản Viên Sơn Thánh, Thánh Gióng, Chử Đồng Tử và Mẫu Liễu Hạnh. Bài giải thích vì sao gọi là bất tử, bộ bốn hình thành ra sao và thờ ở đâu.
Tản Viên Sơn Thánh là thần núi Ba Vì, đứng đầu Tứ bất tử. Bài kể thân thế ngài theo Lĩnh Nam chích quái, theo ngọc phả vùng Ba Vì và các dị bản dân gian.
Thần Trụ Trời đội trời, đắp cột, rồi phá cột thành núi non. Bài kể lại cốt truyện, các dị bản, nguồn ghi chép và ý nghĩa của thần thoại sáng thế này.
Người Việt xưa hình dung Mặt Trời, Mặt Trăng ra sao? Bài đi qua hình mặt trời trên trống đồng, truyện kể hai nữ thần và tục cứu trăng khi nguyệt thực.
Bàn Cổ hoá thân thành vạn vật, Hy Lạp có Gaia và Uranus, Ấn Độ có trứng vàng. Bài đặt thần thoại sáng thế Việt cạnh các hệ lớn để thấy điểm chung và nét riêng.